សទ្ទានុក្រមផ្នែកអេឡិចត្រូនិច

ខែ មីនា 20, 2008

[E] អេឡិចត្រូនិច

រៀបជា សំណុំឯកសារ ក្នុង៖ ជំពួក E — ប្លាក៖ — ម៉ន @ 1:10 ព្រឹក

E core ស្នូលអ៊ី
បន្ទះដែកស្តើងៗមានរូបរៀង E ប្រើក្នុងគ្រឿងត្រង់ស្វមម៉ាទ័រ transformers

eddy currents ចរន្តកួច
ចរន្តនាំចូលទៅក្នុងស្នូលដែកដោយការផ្លាស់ប្តូរនៃដែនម៉ាញេទិច ។
ចរន្តនេះបង្កើតជាកំដៅធ្វើអោយអានុភាពគ្រឿងចុះអន់ថយ ។

electric charge បន្ទុកអគ្គិសនី
ថាមពលអគ្គិសនីដែលដាក់ផ្ទុកនៅលើវត្ថុដែលគ្មានធាតុចម្លង ។

electric field ដែនអគ្គិសនី
ទីកន្លែងដែលមានកម្លាំងអគ្គិសនី ។

electricity អគ្គិសនី
កម្លាំងថាមពលដែលមានអេឡិចត្រុង electron ជាបន្ទុកអវិជ្ជមាន negative
និងប្រូតុង proton ដែលមានបន្ទុកវិជ្ជមាន positive ។
អគ្គិសនីមានពីរក្រុមគឺ អគ្គិសនីឋិតិវ័ន្ត
static និងអគ្គិសនីថាមវ័ន្ត dynamic ។

electrolyte អេឡិកត្រូលីត
វត្ថុរាវឬខាប់អាចចម្លងអគ្គិសនី ។

electrolytic capacitor កាប៉ាស៊ីតេអេឡិចត្រូលីត
កាប៉ាស៊ីតេដែលមានវត្ថុអេឡិកត្រូលីតនៅចន្លោះកណ្តាលសម្រាប់ផ្ទុកភ្លើង ។
គ្រឿងនេះមានសញ្ញា្ + និង សញ្ញា – ត្រូវតែប្រើតាមរបៀបត្រឹមត្រូវ
បើមិនអញ្ចឹងវានឹងអាចផ្ទុះបាន ។

electromagnet មេដែកអាគ្គិសនី 
បូប៊ីនរុំជុំវិញស្នូលដែកដ៏ច្រើនជុំធ្វើអោយមានកម្លាំងដូតដូច
ជាមេដែកពេលដែលមានអាគ្គិសនី ។

electromagnetic communication គមនាគមន៍មេដែកអាគ្គិសនី
ការទាក់ទងដោយរលកមេដែកអាគ្គិសនី អាចហៅការទាក់ទងដោយគ្មានខ្សែភ្ជាប់គ្នា។

electromagnetic induction ការបង្ករមេដែកអាគ្គិសនី
ភ្លើងអាគ្គិសនីបង្កើតក្នុងខ្សែបូប៊ីនដោយចលនានៃខ្សែនិងកម្លាំងមេដែក។

electromagnetic spectrum ស្បិចមេដែកអាគ្គិសនី
ឌីយ៉ាក្រាមឬតារាងបង្ហាញព្រំដែននៃចំហាយមេដែកអាគ្គិសនី។

electromagnetic wave រលកមេដែកអាគ្គិសនី
រលកអាកាសដែលមានចំហាយមេដែកនិងភ្លើងអាគ្គិសនី។

electromagnetic transducer ឆ្នាប់បំលែងមេដែកអាគ្គិសនី
គ្រឿងឧបករណ៍ដែលផ្លាស់កម្លាំងអាគ្គិសនីអោយទៅជាកម្លាំងយន្ត
ដូចជាគ្រឿងចលករជាដើម ឬកម្លាំងយន្តអោយទៅជាកម្លាំងភ្លើងអាគ្គិសនី
ដូចជាម៉ាស៊ីនភ្លើងជាដើម។

electromotive force (emf) កម្លាំងអាគ្គិសនីចលករ
កម្លាំងដែលបង្ករចលនានៃអសន្យាណូ
ដោយផលរវាងចំនួនទាំងសងខាង ហៅថាចំនួនភ្លើង
(voltage)

electron អសន្យាណូ
ភាគដ៏តូចបំផុតរបស់អាតូមនៃបន្ទុកអវិជ្ជមានដែលក្រឡឹងជុំវិញស្នូល
របស់អាតូម
(atom) ។

electron flow ដំណើរអសន្យាណូ
ចរន្តអាគ្គិសនីបង្កើតដោយចលនានៃអសន្យាណូសេរីឆ្គោះទៅកាន់គោលវិជ្ជមាន។

electrostatic អាគ្គិសនីស្តាទិច
ទាក់ទងនឹងបន្ទុកអាគ្គិសនីតម្កល់។

electrostatic field ដែនអាគ្គិសនីស្តាទិច
ដែនកម្លាំងបង្កើតដោយបន្ទុកអាគ្គិសនីស្តាទិច។

emitter អ៊ីម៉ីទទ័រ
តំបន់ដែលចរន្តហូរចូលទៅបាស់ (base) នៃគ្រឿងប៉ីជេធី (BJT)

emitter feedback ប្រតិកម្មអ៊ីម៉ីទទ័រ
ការបន្តចរន្តពីអ៊ីម៉ីទទ័រចូលទៅបាសនៃគ្រឿប៉ីជេធី (BJT)។

emitter follower សាវ័កអ៊ីម៉ីទទ័រ
អំព្លីសហកូឡិចទ័រ ដែលមានកើនចរន្តច្រើន មានច្រកចូល
អាំប៉េដង់ក៏ច្រើន និងមានច្រកចេញអាំប៉េដង់តូច។

energized បញ្ចេញកម្លាំង  
ការបន្តចពិភពភ្លើងចូលទៅគ្រឿងធ្វើអោយមានសកម្មភាព។

energy ថាមពល
ចំណុះកម្លាំងដែលអាចធ្វើការបាន។

equivalent resistance រេស៊ីស្តង់សមមូល្យ
ចំនួនរេស៊ីស្តង់ទាំងអស់សរុបគ្នាក្នុងសៀគ្វីមួយ។

[D] អេឡិចត្រូនិច

រៀបជា សំណុំឯកសារ ក្នុង៖ ជំពូក D — ប្លាក៖ — ម៉ន @ 1:08 ព្រឹក

DAC ដាខ
ពាក្យកាត់របស់គ្រឿងផ្លាស់ឌីជីថលអាណាឡូក (digital-analog converter)

damping បន្ថយ
ការបន្ថយទំហំនៃរំយោលដោយសារតែថាមពលត្រូវបានរសាយជាកំដៅ។

darlington pair ដ៏លីងតុនផ្គូ
អំព្លីដែលមានប៊ីហ្ជេធី (BJT) មួយគូ
មានកូឡិចទ័រ
(collector) ភ្ជាប់គ្នាសងខាង មានអ៊ីមីទ័រ (emitter)
ម្ខាងភ្ជាប់គ្នាជាមួយនឹងបាស (base) របស់ត្រង់ស៊ីស្ទ័រម្ខាងទៀត។
គ្រឿងបែបនេះមានចរន្តកើននឹងច្រកចូលអាំងប៉ែដង់ (impedance)
ដ៏ច្រើនក្រៃលែង។

DC ឌីស៊ី
ពាក្យកាត់របស់ចរន្តត្រង់ (direct current)

DC load line ខ្សែបន្ទុកឌីស៊ី
គំនូសបង្ហាញដែលផ្សំដោយភ្លើងនឹងចរន្ត
ជាមួយនិងបន្ទុករបស់រ៉េស៊ីស្ទ័រដែលមានក្នុងអំព្លី។

DC offset ទូទាត់ឌីស៊ី
ការកែតម្រូវធ្វើអោយភ្លើងខាងច្រកចេញ
មានចំនួនសូន្យពេលដែលគ្មានអ្វីតបញ្ជូលនៅខាងច្រកចូល។

DC power supply គ្រឿងផ្តល់អានុភាពឌីស៊ី
ឧបករណ៍សម្រាប់ផ្តល់អគ្គិសនីឌីស៊ី។

dead short ឆ្លងស៊ុប
ឆ្លងយ៉ាងពេញលេញ ធ្វើអោយរ៉េស៊ីស្តង់មានចំនួនសូន្យ
គ្មានអ្វីអាចធ្វើសកម្មភាពបាន។

decade ទសវត្សរ៍
ដែលមានចំនួន១០។

decibel ដេស៊ីបែល
ឡូការឹតដែលមានសញ្ញា dB សម្រាប់បង្ហាញនៃកម្លាំងកើន។

delay time ពេលពន្យារ
វេលាសម្រាប់ចរន្តកូឡិចទ័រមានចំនួន១០ភាគរយនៃចំនួនទាំងអស់
របស់ប៊ីហ្ជេធី
(BJT)

depletion region តំបន់តនុកម្ម
ទីកន្លែងព័ទ្ធជុំវិញឈ្នាប់ភីអិន (pn) ដែលអាចបញ្ចេញ
អោយអស់នៃយាននាំការណ៍។

depletion mode ម៉ូដ៍តនុកម្ម
បើនិយាយអំពីហ្វិត (FET) គឺជារបៀបបង្កើនរ៉េស៊ីស្តង់ដោយការ
បង្រួមច្រក។

device គ្រឿង
គ្រឿងអេឡិចត្រូនិចនិមួយៗ។

diac ដាយអាក
គ្រឿងទីរីស្ទ័រ (thyristor) មានច្រកទ្វេទិសមួយគូ។

dielectric ឌីអេឡិចទ្រិច
វត្ថុធាតុអ៊ីសូឡង់ (insulator) នៅចន្លោះសន្ទះដែកពីរ (plates)
ដែលមានវិស័យ អគ្គីសនីស្តាទិច
(electrostatic)

dielectric constant ថេរឌីអេឡិចទ្រិច
សម្បត្តិនៃវត្ថុធាតុដែលអាចកំណត់ចំនួនថាមពលនៃ
អគ្គីសនីស្តាទិច គរទុកមួយចំនួនពេលដែលចំនួនភ្លើងបានអនុវត្ត។

dielectric strength គុនភាពឌីអេឡិចទ្រិច
ចំនួនអតិបរិមានៃភ្លើងដែលវត្ថុធាតុអ៊ីសូឡង់អាចធន់ទ្រាំបាន។

differential amplifier អំព្លីឌីផេរ៉ង់ស្យែល
អំព្លីដែលមានចំនួនភ្លើងខាងច្រកចេញស្មើភាគនឹង
ចំនួនផល់សងនៃភ្លើងខាងច្រកចូលទាំងពីរ ។

differentiator ឌីផេរ៉ង់ស្យែអេទ័រ
សៀគ្វីដែលមានភ្លើងចេញស្មើភាគនឹងល្បឿនផ្លាស់ប្តូរនៃភ្លើង
ចូល ធម្មតាគឺជាសៀគ្វីអរស៊ីច្រកខ្ពួស់ ហៅតម្រងប្រេកង់លើ
(high pass RC circuit)

diffusion ការសាយភាយ
ទាក់ទាញនៃការចម្លងបង់អេឡិចត្រុន (conduction band electrons)
អោយវិលវល់ឆ្លងកាត់តាមច្រកភីអិន (pn junction) រួមគ្នានឹងវ៉ាឡង់ស៍បង់ប្រហោង
(valence band holes)

digital ឌីជីថល
ទាក់ទងនឹងគ្រឿងដែលមានចំនួនតែពីរ ឧ. សូន្យឬមួយ លើឬក្រោម បិទឬបើក
ត្រូវឬខុស ជាដើម ។

diode ឌីយ៉ូត
គ្រឿងសកម្មដែលមានជើងពីរ សម្រាប់អោយចរន្តហូរបានតែមួយទិស។

DIP ឌីបភ៍
ពាក្យកាត់របស់ ពីរជួរក្នុងមួយដុំ (dual in line package)

direct coupling បន្តត្រង់ៗ
ការបន្តពីច្រកចេញនៃគ្រឿងមួយ ចូលទៅច្រកចូលនៃគ្រឿងមួយ
ទៀត ដែលគ្មានគ្រឿងអ្វីទៀតនៅពាក់កណ្តាល។

direct current ចរន្តត្រង់
ចរន្តភ្លើងដែលហូរត្រង់ៗ ដែលមិនផ្លាស់ប្តូរមុខសញ្ញា។

discharge បន្ទេរ
បញ្ចេញថាមពលដែលបានផ្ទុកទុកនៅក្នុងកាប៉ាស៊ីទ័ ឬថ្ម។

discrete component គ្រឿងដាច់ឡែក
ដែលមានតែមួយក្នុងមួយគ្រឿង។

dissipation ការសាយ
ការបញ្ចេញថាមពលអគ្គីសនីដែលមានសណ្ធានជាកំដៅ។

distortion ការខូចទម្រង់
គឺជាទម្រង់មិនល្អ ឧ. សញ្ញាមិនល្អ សម្លេងមិនល្អ។

drift រសាត់
អាចកើតឡើងក្នុងអំព្លីនៅពេលដែលប្រេកង់ស៊ីផ្លាស់ប្តូរតាមកំដៅភាព
ឬដោយសារគ្រឿងចាស់។

dropping resistor ដំណក់រ៉េស៊ីស្ទ័រ
ចំនួនរ៉េស៊ីស្តង់ដែលបានគ្រងទុកសម្រាប់អោយភ្លើង។

dry cell ថ្មស្ងួត
ភ្លើងឌីស៊ី (DC) បង្កើតធាតុគីមីដោយប្រើវត្ថុអេឡិកត្រូលីត (electrolyte) ស្ងួត។

dual in-line package ពីរជួរក្នុងមួយដុំ
គ្រឿងសៀគ្វីអាំងតេក្រាល (integrated circuit) ដែលមានជើងពីរជួរ ។

dual trace oscilloscope អូស៊ីឡូទស្សន៍ដានពីរ
អូស៊ីឡូទស្សន៍ដែលអាចបង្ហាញពីរសញ្ញាក្នុងពេលតែមួយ។

dynamic ឌីណាមិច
ទាក់ទងនឹងស្ថានភាពដែលមានចលនា។

[C] អេឡិចត្រូនិច

រៀបជា សំណុំឯកសារ ក្នុង៖ ជំពូក C — ប្លាក៖ — ម៉ន @ 1:06 ព្រឹក

C ស៊ី
និមិត្តសញ្ញារបស់កាប៉ាស៊ីតង់ (capacitance)
ឬ ឃូលុម្ប (coulomb)

cable ខ្សែកាប
ខ្សែភ្លើងមានស្រោបកាវ។

CAD ខែដ
រចនាជំនួយកុំព្យូទ័រ (computer aided design)

calibration ការក្រិតខ្នាត
ធ្វើអោយមានចំនួន ឬសកម្មភាពត្រឹមត្រូវតាមខ្នាតកំរិត។

capacitance កាប៉ាស៊ីតង់
ចំណុះដែលកាប៉ាស៊ីទ័រអាចផ្ទុកចរន្តអគ្គិសនីបាន។
មាត្រានៃរង្វាស់កាប៉ាស៊ីតង់ គឺ ផារ៉ាត
(farad)

capacitive reactance កាប៉ាស៊ីទីវរេអាក់តង់
ប្រតិកម្មនៃកាប៉ាស៊ីតង់ដែលមានរង្វាស់ជា អូម
អាចប្តូរផ្លាស់ចំនួនបានដោយការប្តូរប្រេកង់ស៊ី។

capacitor កាប៉ាស៊ីទ័រ
គ្រឿងកាប៉ាស៊ីតង់ (capacitance)

capacitor microphone មីក្រូកាប៉ាស៊ីទ័រ
មីក្រូដែលមានប្រតិបត្តិការដោយសារតែការ
ប្រែប្រួលនៃកាប៉ាស៊ីតង់
ដែលបង្កដោយការប្តូផ្លាស់នៃកម្លាំងខ្យល់
សង្គត់ទៅលើសន្ទះកាប៉ាស៊ីទ័រ។

carbon-film resistor ការបូនហ្វិលរ៉េស៊ីស្ទ័រ
រ៉េស៊ីស្ទ័រដែលបង្កើតឡើងដោយការប្រើ
ស្រទាប់ស្តើងៗនៃការបូនទៅលើសេរ៉ាមិច។

carbon microphone ការបូនមីក្រូ
មីក្រូដែលមានប្រតិបត្តិការដោយសារតែការប្រែប្រួល
នៃកម្លាំងសង្គត់ទៅលើគ្រាប់ការបូន
ធ្វើអោយមានការប្តូផ្លាស់នៃរ៉េស៊ីស្តង់ ។

carbon resistor ការបូនរ៉េស៊ីស្ទ័រ
រ៉េស៊ីស្ទ័រដែលបង្កើតឡើងដោយការប្រើគ្រាប់ការបូន
លាយបញ្ចូលគ្នាដម្បីកំណត់នៃចំនួនរ៉េស៊ីស្តង់។

cascaded amplifier ល្បាក់អំព្លី
អំព្លីដែលមានដំដាក់យ៉ាងតិចពីរបន្តគ្នា។

cathode កាតូដ
គោលអវិជ្ជមានអេឡិចត្រូតនៃគ្រឿងឌីយ៉ូត។

cathode ray tube កាំរស្មីអំពូលកាតូដ
បំពង់កែវសញ្ញាកាសប្រើសម្រាប់បង្ហាញ
ជារូបភាពទៅលើកញ្ចក់ទស្សន៍។

cell សែល
វត្ថុតែមួយប្រើសម្រាប់បំបែកថាមពលគីមី
អោយក្លាយទៅជាភ្លើងអេឡិចទ្រិចឌីស៊ី។

center frequency ប្រេកង់ស៊ីកណ្តាល
ប្រេកង់ស៊ីដែលអំព្លីបានតម្រូវ គឺនៅពាក់កណ្តាល
ប្រេកង់ស៊ីផ្តាច់ចេញនៃសៀគ្វីតម្រូវ។

center tap ទងកណ្តាល
កន្លែងបន្តចំកណ្តាល គឺនៅពាក់កណ្តាល ដើមខ្សែ និង ចុងខ្សែរបុំ។

center tapped rectifier តម្រង់កណ្តាលទី
សៀគ្វីដែលប្រើទងកណ្តាលនៃត្រង់ស្វមម៉ាទ័រ
និងឌីយ៉ូពីរ ដើម្បីផ្តល់ការតម្រង់រលកពេញវង់។

center tapped transformer ត្រង់ស្វមម៉ាទ័រទងកណ្តាល
ត្រង់ស្វមម៉ាទ័រដែលមានទងកណ្តាល សម្រាប់តបំបែកចរន្តភ្លើង។

ceramic capacitor សេរ៉ាមិចកាប៉ាស៊ីទ័រ
កាប៉ាស៊ីទ័រដែលប្រើសេរ៉ាមិចជាឌីអេឡិចទ្រិច។

charge ផ្ទុក
ចំនួននៃថាមពល់អគ្គិសនី។

charge current ចរន្តផ្ទុក
ចរន្តដែលហូរចូលទៅកាប៉ាស៊ីទ័រ ឬអាគុយ
នៅពេលដែល ធ្វើការបញ្ចូលភ្លើង។

chassis តួដែក
ប្រអប់ដែក ឬផ្ទាំងសម្រាប់ចាប់បន្ទះគ្រឿង។

chassis ground តួដែកដី
ខ្សែដីចាប់ផ្ជាប់និងតួដែក។

chebyshev filter តម្រងឆិប៊ីស្យូ
តម្រងសកម្មម្យ៉ាង ដែលមានអំព្លីកម្មកណ្តាលមិននឹងន។

choke ឆូក
អាំងឌុចទ័រសម្រាប់ប្រើប្រឆាំងនិងចរន្តឆ្លាស់។

circuit សៀគ្វី
ការបន្តគ្រឿងចូលគ្នាដើម្បីបើកផ្លូវអោយចរន្តភ្លើងរត់ជុំវិញពីមួយទៅមួយ
និងអោយគ្រឿងនិមួយៗមានសកម្មភាព។

circuit breaker គ្រឿងផ្តាច់សៀគ្វី
គ្រៀងការពារ សម្រាប់ផ្តាច់សៀគ្វីនៅពេលណាចរន្តភ្លើងឡើងហួសកម្រិត។

clamper អង្គំ
សៀគ្វីប្រើឌីយ៉ូតសម្រាប់សង្កត់កំពស់ភ្លើង។

clapp oscillator លំយោលខ្លាប់  
ការប្រែប្រួលនៃលំយោលខូលភីត្ស មានបន្ថែមកាប៉ាស៊ីទ័រ
សម្រាប់បំបាត់នៃអានុភាពរបស់កាប៉ាស៊ីតង់ឥតដែន
ទៅលើការប្រតិបត្តិការរបស់លំយោល ខូលភីត្ស ចាំបាច់។

class A amplifier អំព្លីថ្នាក់អេ  
អំព្លីខ្នាតត្រង់ ធ្វើអោយមានដំណើរការរហូតដល់ ៣៦០ដឺក្រេ
នៃរលកសញ្ញាខាងច្រកចូល។

class B amplifier អំព្លីថ្នាក់ប៊ី
អំព្លីដែលមានគ្រឿងសកម្មពីរផ្នែក
មួយផ្នែកៗ អាចធ្វើដំណើរការរហូតដល់១៨០ដឺក្រេនៃរលកខាងចូល។

class C amplifier អំព្លីថ្នាក់ស៊ី
អំព្លីដែលមានដំណើរការតិចជាង ១៨០ដឺក្រេនៃរលកខាងច្រកចូល។

clipper គ្រឿងកាត់
សៀគ្វីឌីយ៉ូតប្រើសម្រាប់បំបាត់ចំណែកខ្លះនៃសណ្ធានរលក។

clipping កាត់
ទម្រង់មិនល្អដែលបណ្តាលមកពីការបើកអំព្លីហួសកម្លាំង។

clock ទ្រនិច
សណ្ធានរលកជ្រុងប្រើសម្រាប់បង្ហូរទិន្នន័យនៅពេលតែមួយ។

closed circuit សៀគ្វីបិទ
សៀគ្វីមានផ្លូវពេញលេញសម្រាប់ចរន្តហូរ។

closed-loop gain អំព្លីរង្វង់បិទ
កើននៃអំព្លីកម្មពេលដែលមានផ្លូវត្រឡប់វិញ។

coaxial cable ខ្សែខូអ័ក្ស
ខ្សែភ្លើងមានធាតុចម្លងនៅកណ្តាលស្រោបដោយឌីអ៊ីឡិចទ្រិច
ហើយស្រោបពីលើដោយធាតុចម្លងមួយជាន់ទៀត
សម្រាប់ចាប់ទៅដី រួចហើយ ស្រោបឌីអ៊ីឡិចទ្រិចមួយជាន់ទៀត។

coefficient of coupling មេគុណនៃការបន្ត
កម្រិតថ្នាក់នៃការបន្តសៀគ្វីចូលគ្នា។

collector កូឡិចទ័រ
តំបន់សីមីកុងឌុចទ័រក្នុងត្រង់ស៊ីស្ទ័រ ដែលមានចរន្តហូឆ្លងតាម តំបន់អ៊ីមីទ័រ។

collector characteristic curve ខ្សែកោងលក្ខណៈកូឡិចទ័រ
តារាងនៃភ្លើងកូឡិចទ័រ នៅពីលើចរន្តដែលមានលក្ខណៈដោយសាចរន្តបាស។

color code ពណ៌សម្គាល់
ពណ៌សម្រាប់សម្គាប់ចំនួននៃគ្រឿងអ្វីមួយ។

common-anode display រស្មីអាណូតរួមគ្នា  
រស្មីភ្លើងឌីយ៉ូត (LED) ដាក់រាយជាច្រើនផ្នែក ជាមួយភ្លើងវិជ្ជមាន (positive voltage)
តបញ្ចូលនៅកន្លែងតែមួយ
ឯម្ខាងឌីយ៉ូតដែលជា កាតូដត្រូវបន្តដោយឡែកពីគ្នា
មួយផ្នែកមួយតំណទៅភ្លើងម្ខាងទៀត។

common-cathode display រស្មីកាតូដរួមគ្នា  
រស្មីភ្លើងឌីយ៉ូត (LED) ដាក់រាយជាច្រើនផ្នែក ជាមួយភ្លើងអវិជ្ជមាន (negative voltage)
តបញ្ចូលនៅកន្លែងតែមួយ
ឯម្ខាងឌីយ៉ូតដែលជា អាណូតត្រូវបន្តដោយឡែកពីគ្នា
មួយផ្នែកមួយតំណទៅភ្លើងម្ខាងទៀត។

common-base amplifier អំព្លីបាសរួមគ្នា  
គ្រឿងអំព្លីដែលប្រើប៊ីហ្ជេធី (BJT) ជាគោល
ដែលមានបាសនៃត្រង់ស៊ីស្ទ័រជាកន្លែងបន្តទាំងពីរខាង គឺច្រកចូលនិងច្រកចេញ។

common-collector amplifier អំព្លីសហកូឡិចទ័រ  
គ្រឿងអំព្លីដែលប្រើប៊ីហ្ជេធី (BJT) ជាគោល
ដែលមានកូឡិចទ័រនៃត្រង់ស៊ីស្ទ័រជាកន្លែងបន្តទាំងពីរខាង គឺច្រកចូល និង ច្រកចេញ។

common-drain amplifier អំព្លីសហឌ្រេន  
គ្រឿងអំព្លីដែលប្រើហ្វិត (FET) ជាគោល
ដែលមានឌ្រេននៃត្រង់ស៊ីស្ទ័រជាកន្លែងបន្តទាំងពីរខាង គឺច្រកចូល និង ច្រកចេញ។

common-emitter amplifier អំព្លីសហអ៊ីមីតទ័រ  
គ្រឿងអំព្លីដែលប្រើប៊ីហ្ជេធី (BJT) ជាគោល
ដែលមានអ៊ីមីតទ័រនៃត្រង់ស៊ីស្ទ័រជាកន្លែងបន្តទាំងពីរខាង គឺច្រកចូល និង ច្រកចេញ។

common-gate amplifier អំព្លីសហហ្គេត  
គ្រឿងអំព្លីដែលប្រើហ្វិត (FET) ជាគោល
ដែលមានហ្គេតនៃត្រង់ស៊ីស្ទ័រជាកន្លែងបន្តទាំងពីរខាង គឺច្រកចូល និង ច្រកចេញ។

common-source amplifier អំព្លីសហប្រភព  
គ្រឿងអំព្លីដែលប្រើហ្វិត (FET) ជាគោល
ដែលមានកន្លែងបន្តទាំងពីរខាង គឺច្រកចូល និងច្រកចេញ មកពីប្រភពតែមួយ។

common-mode rejection ratio សមាមាត្រនៃការចោលវិធីរួម  
គឺជាសមាមាត្រនៃកើនខុស គ្នារបស់អព្ភអែម្ភ (op-amp) ទៅវិធីរួមកើន។
ជាការវាស់នៃសមតិភាពរបស់អព្ភអែម្ភ ដែល អាចបោះចោលរបស់វិធីរួមសញ្ញា
ដូចជាសញ្ញារំខាន
(noise) ជាដើម។

common-mode signals វិធីរួមសញ្ញា  
សញ្ញាពីរបញ្ចូលទៅច្រកចូលរបស់អព្ភអែម្ភ (op-amp) ក្នុងពេលតែមួយ
​ដែលមានកំពស់និងផាសទាំងពីរស្មើៗគ្នា។

comparator កុំភារិទ័រ  
គ្រឿងសម្រាប់ប្រៀបធៀបនៃសញ្ញាច្រកចូលទាំងពីរដូចជាអព្ភអែម្ភ (op-amp)
ដែលមានច្រកចូលវិជ្ជមាន (+) និងច្រកចូលអវិជ្ជមាន (-)
បើច្រកវិជ្ជមាន មានចំនួនច្រើនជាងចំនួនអវិជ្ជមាន នុះច្រកចេញនឹងមានចំនួនខ្ពស់
(high)
ផ្ទុយទៅវិញ ច្រកចេញ នឹងមានចំនួនទាប
(low)

complementary symmetry amplifier អំព្លីបង្រ្គប់ស៊ីម៉េទ្រី  
អំព្លីថ្នាក់ប៊ី (class B amplifier) ប្រើត្រង់ស៊ីស្ទ័រដាក់ជាគូអោយត្រូវគ្នាយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។

complementary transistors ត្រង់ស៊ីស្ទ័រសំគូ  
គ្រឿងដែលមានត្រង់ស៊ីស្ទ័រពីរដាក់រៀបជាគូ មួយជា អិនភីអិន (NPN)
មួយទៀតជាភីអិនភី (PNP) ដែលមានលក្ខណៈចរិយាដូចគ្នា។

complex numbers ចំនួនកុំផ្លិច  
ចំនួនលេខដែលរៀបដោយចំណែកចំនួនពិត និងចំណែក ចំនួនប្រឌិត។

compliance កុំផ្លាយឥន្ស  
ការធ្វើតាមសេចក្តីព្រមាន បើនិយាយអំពីអំព្លី គឺកម្លាំងអតិបរិមារបស់វា។

constant current circuit សៀគ្វីចរន្តថេរ  
សៀគ្វីប្រើសម្រាប់ថែទាំចរន្តកុំអោយផ្លាស់ប្តូរតាម ការប្តូរផ្លាស់បន្ទុក។

contact កុងតាក់  
គ្រឿងសម្រាប់បន្តចរន្តអគ្គិសនី។

continuity ភាពតជាប់
កើតមានពេលដែលចរន្តមានផ្លូវហូរពេញលិញ។

conventional current flow ចរន្តហូរធម្មតា
ជាគំនិតដែលគិតថា ចរន្តភ្លើងបានបង្កើតឡើង
ដោយសារតែចលនារបស់បន្ទុកវិជ្ជមាន (positive)
ហូរទៅកាន់ទីតាំងរបស់អវិជ្ជមាន (negative) នៃប្រភពអគ្គិសនី។

copper loss អស់ស្ពាន់
ការបាត់បង់អនុភាពដោយសារមានធាតុរេស៊ីស្តង់ក្នុងខ្សែស្ពាន់
ធ្វើអោយចរន្តហូរមិនបានពេញកម្លាំង។

core ស្នូល
វត្ថុធាតុជាមេដែកដាក់នៅក្នុងបូប៊ីនប្រើសម្រាប់ប្រមូលដែនម៉ាញ៉េទិច។

coulomb ឃូលុម្ប
មាត្រានៃការបញ្ចូលភ្លើងអេឡិចទ្រិច (electric charge)
ដែលមានចំនួន
6.24 × 1018  អេឡិចត្រុង (electrons) ក្នុងមួយឃូលុម្ប។

counter electromotive force កម្លាំងច្រាសអគ្គិសនីចលករ
អន្ទោងភ្លើងបញ្ចូលទៅអាំងឌុចទ័រ ដោយចរន្តឆ្លាស់
ដែលតែងតែមានការប្រឆាំងគ្នានឹងការប្តូរផ្លាស់នៃចរន្ត។

coupling បញ្ជាប់
ការបន្តគ្រឿងទាំងពីរផ្នែកអោយជាប់គ្នាដើម្បីអោយចរន្តភ្លើង
ឬសញ្ញា ហូរឆ្លងពីមួយទៅមួយបាន។

covalent bond ចំណងខូវ៉ាឡិន្ត
ការដែលអាតុមខ្លះបានបំពេញវង់វ៉ាឡង់ស៍ដោយការហ៊ុនគ្នា
ជាមួយអសន្យាណូវ៉ាឡង់ស៍នឹងអាតុមជិតខាង។

crossover distortion កំហូចទម្រង់ឆ្លងកាត់
ទម្រង់មិនល្អដោយសារតែគ្រឿងទាំងពីរនៃ អំព្លីថ្នាក់ប៊ី (class B amplifier)
បានកាត់បិទនៅពេលតែមួយ។

crowbar ក្រូបារ
សៀគ្វីសម្រាប់ការពារចរន្តចេញពីការឆ្លងភ្លើង
ដោយសារការដាក់ផ្ទុក ហួសកំណត់។

CRT ស៊ីអរធី
កាំរស្មីអំពូលកាតូដ (cathode ray tube)

crystal គ្រីស្តាល់
ធម្មជាតិនៃវត្ថុសីមីកុងឌុចទ័រ (semiconductor)
ដែលមានគ្រាប់អាតុម (atoms) រៀបចំតាមរបៀបជាលំដាប់។

crystal-controlled oscillator គ្រីស្តាល់ត្រួតលំយោល
គ្រឿងលំយោលដែលប្រើគ្រីស្តាល់ ក្វាត្ស (quartz) ជាអ្នកត្រួតត្រា
ដើម្បីអោយប្រេកង់ស៊ីមានថិរភាពនឹងនល្អ។

current ចរន្ត
ការហូរឆ្លងនៃអសន្យាណូតាមវត្ថុចម្លងអគ្គីសនី
ដែលមានរង្វាស់ជាអំពែរ
(ampere)

current amplifier អំព្លីចរន្ត
គ្រឿងអំព្លីសម្រាប់បង្កើនចរន្ត។

current divider គ្រឿងចែកចរន្ត
គ្រឿងដាក់តស្របៗគ្នាសម្រាប់បែងចែកចរន្ត។

current feedback មតិចរន្តច្រាស់
សណ្ឋានរូបដែលមានចំនួនចរន្តខ្លះបញ្ចូលមក ច្រកចូល
នៃអំព្លីវិញសម្រាប់ធ្វើការវិភាគ។

current-limiting resistor រេស៊ីស្ទ័រកម្រិតចរន្ត
រេស៊ីស្ទ័រប្រើសម្រាប់កម្រិតចរន្ត ដើម្បី ការពាគ្រឿងផ្សេងៗ។

current mirror កញ្ចក់ចរន្ត
ចរន្តខាងច្រកចេញមានប្រហែលគ្នានឹងចរន្តខាងច្រកចូល។

cutoff ផ្តាច់
ស្ថានភាពនៅពេលដែលគ្រឿងសកម្មមិនអាចបញ្ចេញចរន្តបាន។

cutoff frequency ប្រេកង់ស៊ីផ្តាច់
ប្រេកង់ស៊ីនៅពេលដែលអំព្លីកម្មអានុភាពនៃអំព្លី បានផ្លាក់ចុះជាង
៥០
ភាគរយនៃកម្លាំងអតិបរិមា។

cycle ខួប
រលកពីក្រោមទៅលើ ពីលើមកក្រោមវិញ គឺជារលកមួយខួប។ 

[B] អេឡិចត្រូនិច

រៀបជា សំណុំឯកសារ ក្នុង៖ ជំពូក B — ប្លាក៖ — ម៉ន @ 1:04 ព្រឹក

balanced bridge ស្ពានលំនឹង
លក្ខណៈធ្វើអោយច្រកចេញមានចំនួនសូន្យ។

band-pass filter តម្រងបង់ឆ្លង
សម្រាប់ត្រងយូកតែសញ្ញាប្រេកង់ស៊ីដែលបានកំណត់ក្នុងបង់
ចន្លេះពីប្រេកង់ទាប
(f1) និងប្រេកង់ខ្ពស់ (f2)។

band-stop filter តម្រងបង់ឃាំង
សម្រាប់ត្រងយូកតែសញ្ញាប្រេងកង់ស៊ីក្រៅបង់។

bandwidth ទំហំបង់
ទំហំទទឹងនៃប្រេងក្រង់បង់ ចន្លេះពាក់កណ្តាលនៃចំណុច អានុភាព។

bank បង់
ដែលបន្តស្របៗគ្នា។

barrier potential របាំងសក្តានុពុល
ធម្មជាតិផ្សេងគ្នានៃសក្តានុពុលដែលមាននៅ
ក្នុងចំណុចជួបគ្នានៃភីអិនលំអៀងខាងមុខ។

base បាស
ផ្នែកកណ្តាលនៃប៊ីជេធីត្រង់ស៊ីស្ទ័រ ដែលមានអ៊ីមីទ័រ
និងកូឡិចទ័រ នៅសាងខាង គឺជាច្រកសម្រាប់បញ្ជាចរន្តចេញ។

base bias បាសប៉ូលកម្ម 
វិធីកំណត់ចរន្តឬភ្លើងលំអៀងទៅបាសនៃត្រង់ស៊ីស្ទ័រ
ដោយ ប្រើរ៉េស៊ីស្ទ័រជាអ្នកកំណត់ភ្លើង។

battery បាតេរី
វត្ថុសម្រាប់ផ្តល់ភ្លើងឌីស៊ីដោយប្រើសារាធាតុគីមី
គឺអាគុយ ឬ ថ្មសម្រាប់ផល់ភ្លើងអោយគ្រឿងផ្សេងៗ។

baud បដ
មាត្រានៃល្បឿនសញ្ញាដែលអាចឆ្លងឆ្លើយគ្នាក្នុងងមួយវិនាទី។

BCD ប៊ីស៊ីឌី
គោលពីរកូដទសភាគ (binary coded decimal)

bias ប៉ូលកម្ម
វិធីកំណត់ភ្លើងលំអៀងសម្រាប់បញ្ជាត្រង់ស៊ីស្ទ័រ។

beta (β) បេតា
អានុបាតនៃចរន្តកូឡិចទ័រទៅចរន្តបាសរបស់ប៊ីជេធីត្រង់ស៊ីស្ទ័រ។

binary គោលពីរ
ប្រពន្ធលេខដែលមានតែគោលពីរ (និង ១) សម្រាប់ប្រើក្នុងផ្នែកឌីជីថល។

binary coded decimal គោលពីរកូដទសភាគ
បំបែកលេខទសភាគ អោយទៅជា លេខគោលពីរ (ទសភាគៈ៥ ស្មើគ្នានឹង គោលពីរៈ១០១)។

binary number system ប្រពន្ធលេខគោលពីរ
ប្រពន្ធលេខដែលមានតែសូន្យនិងមួយ (០ និង ១)។

bipolar junction transitor ទីទ្វេប៉ុលត្រង់ស៊ីស្ទ័រ
គ្រឿងដែលមានជើងបី (អ៊ីមីតទ័រ emitter បាស base និង កូឡិចទ័រ collector)។
ចរន្តពីអ៊ីមីតទ័រ ទៅកូឡិចទ័រ អាចកំណត់ពីចរន្តបាស។

bistable multivibrator មុលទីវីប្រាទ័រស្ថេរភាពពីរ
គ្រឿងលំយោលដែលមានភាពនឹងពីរស្ថាន គឺស្ថានភាពខ្ពស់ (high) និងស្ថានភាពទាប (low)

BJT ប៊ីហ្ជេធី
ទីទ្វេប៉ុលត្រង់ស៊ីស្ទ័រ (bipolar junction transitor)

bleeder current ចរន្តបង្ហូរ
ចរន្តដែលហូរពីប្រភពដើមទៅដី សម្រាប់ធ្វើអោយភ្លើង ដែលផ្លល់ចេញមានថិរភាពល្អ។

branch current ចរន្តសាខា
ចំនួនចរន្តមួយចំណែកនៃចំនួនទាំងអស់ដែលហូរតាមផ្លូវតែមួយស្របៗគ្នា។

breakdown voltage ភ្លើងទំលុះ
ចំនួនភ្លើងដែលអាចកំទេចឌីអេឡិចទ្រិច (dialectric) ឬ អ៊ីសូឡាទ៍រ (insulator)។

breakover voltage ភ្លើងបំបែក
ចំនួនភ្លើងតិចបំផុតដែលអាចតម្រូវអោយដាយអាក (diac) មានដំណើរការ។

bridge rectifier គ្រឿងតំរង់ស្ពាន
គ្រឿងឌីយ៉ូត (diode) បួន សម្រាប់តម្រង់ រលកពេញវង់
ពីចរន្តឆ្លាស់អោយផ្លាស់ទៅជាចរន្តត្រង់ប។

buffer ទ្រនាប់ 
អំព្លីកម្មកណ្តាលប្រើសម្រាប់បំបែកកម្លាំងចេញពីកម្លាំងចូល
ដោម្បីកុំអោយកម្លាំងចេញមានអានុភាពប្រទាំងគ្នាលើកម្លាំងចូល។

bulk resistance រ៉េស៊ីស្តង់ផ្តុំ
ធម្មជាតិរ៉េស៊ីស្តង់នៃវត្ថុធាតុរបស់សីមីកុងឌុចទ័រ។

butterworth filter តម្រងប៉ាត់ទ័រវឺស
ផ្នែកតម្រងសកម្មម្យ៉ាងដែលមានកើននៅនឹងចំកណ្តាលបង់។

BW ប៊ីដប្បល់យូ
ទំហំបង់ (bandwidth)

bypass capacitor កាប៉ាស៊ីទ័របង់ឆ្លង
កាប៉ាស៊ីទ័រសម្រាប់សង្គាត់ភ្លើងអេស៊ីទៅដី។

byte បៃ
លេខឌីជីថល ដែលមានប្រាំបីប៊ីត នៃលេខគោលពីរ (១បៃ មាន ៨ប៊ីត)។

[A] អេឡិចត្រូនិច

រៀបជា សំណុំឯកសារ ក្នុង៖ ជំពូក A — ប្លាក៖ — ម៉ន @ 1:02 ព្រឹក

A អេ
សញ្ញារបស់អំពែរ (ampere)

absorption ស្រូបកម្ម
ការសាយថាមពលនៅពេលធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់។

AC អេស៊ី
សញ្ញារបស់ចរន្តឆ្លាស់ (alternating current)

AC coupling បន្តអេស៊ី
សម្រាប់បន្តចរន្តឆ្លាស់។

AC generator ម៉ាស៊ីនភ្លើងអេស៊ី
គ្រឿងយន្តដែលផលិតអគ្គិសនីអេស៊ី ។

AC power supply គ្រឿងផ្តល់អានុភាពអេស៊ី
ឧបករណ៍សម្រាប់ផលិតអគ្គិសនីអេស៊ី។

AC voltage ភ្លើងអេស៊ី
ភ្លើងអេឡិចទ្រិចដែលមានចរន្តឆ្លាស់។

AC/DC អេស៊ី​​ឌីស៊ី
អាចប្រើចរន្តឆ្លាស ឬ ចរន្តត្រង់បាន។

active component គ្រឿងសកម្ម
គ្រឿងប្តូរសញ្ញា ឬ កម្លាំង ដូចជាត្រង់ស៊ីស្ទ័រជាដើម។

active filter តម្រងសកម្ម
ត្រងយកសញ្ញាដោយប្រើគ្រឿងសកម្ម។

active region តំបន់សកម្ម
ចន្លោះប្រតិបត្តិការនៃគ្រឿងសកម្ម។

ADC អេឌីស៊ី
ផ្លាស់អាណាឡូកទៅឌីជីថល (analog-digital converter)

AF អេអែហ្វ
ប្រែកង់សម្លេង (audio frequency)

AFC អេអែហ្វស៊ី
ប្រេកង់បញ្ជាស្វ័យប្រវត្ត (automatic frequency control)

AGC អេហ្ជីស៊ី
កើនបញ្ជាស្វ័យប្រវត្ត (automatic gain control)

alligator clip ដង្កៀបក្បាលក្រពើ
សម្រាប់ប្រើ ក្នុងការបន្តចរន្តបណ្តោះអាសន្ន។

alternating current ចរន្តឆ្លាស
ចរន្តអគ្គិសនីរត់ឆ្លាសគ្នា។

alternator អាលតែនេទ័រ
គ្រឿងបង្កើតអគ្គិសនី (AC generator)

AM អេអឹម
ម៉ូឌុលកម្មអំព្លីទុត (amplitude modulation)

american wire gauge ខ្នាតខ្សែកាបអាមេរិក
ទំហំ
វិជ្ឈមាត្រនៃខ្សែកាបខ្នាតរង្វាស់របស់អាមេរិកាំង

ammeter អំពែមែត្រ
ឧបករណ៍សម្រាប់វាស់រចន្តអគ្គិសនី។

ampere  អំពែរ
មាត្រារង្វាស់ចរន្តអគ្គិសនី។

amplifier អំព្លី
គ្រៀងបង្កើនអានុភាព។

amplitude modulation ម៉ូឌុលកម្មអំព្លីទុត
ការប្តូអំព្លីទុតពីរប្រេកង់អរអែហ្វ (RF) ជាលំដាប់
ផ្សំនឹងប្រេកង់ទាបដែលមានពត៌មានកំណត់។

amplitude អំព្លីទុត
កំពូលនៃអានុភាពសញ្ញា ឬ កម្លាំងភ្លើង។

analog អាណាឡូក
អ្វីៗដែលអាចបង្ហាញ ឬ បញ្ជាដោយឥតដាច់ចំនួនរាយ។

analog-digital converter គ្រឿងផ្លាសអាណឡូឌីជីថល
សម្រាប់ប្តូចំនួន ឬ សញ្ញា ពីអាណាឡូ ទៅឌីជីថល។

anode អានូដ
ច្រកចរន្តអវិជ្ជមាននៃគ្រឿងឌីយ៉ូដ (diode)

antenna អង់តែន
គ្រឿងសម្រាប់បញ្ចេញ ឬ សម្រាប់ស្រូបរលកសញ្ញា។

arc ផ្កាភ្លើង
ភ្លើងព្រាយបង្កដោយការឆ្លងអគ្គិសនី។

armature អំម៉ាឈួរ
គ្រៀងបង្វិលនៃម៉ាញ៉េទិច។

astable multivibrator មុលទីវីប្រាទ័រអថិរភាព
គ្រឿងសម្រាប់បង្កើតរលកបួនជ្រុង ឬលំយោល
អាចប្រើជាទ្រនិចនាឡិកា សម្រាប់កំណត់ពេល
វេលា ឬ បញ្ជាគ្រឿង ឌីជីថលក៏បាន។

atom អាតុម
វត្ថុធាតុដ៏តូចបំផុតដែលអាចបំបែកបានជាច្រើនបំណែក
ដោយមិនបាត់បង់ធាតុដើម។

atomic number ចំនួនបរមាណូ
ចំនួនផ្ទុកនៃអវិជ្ជមាន ឬ្ ប្រូតុងនៅក្នុងស្នូលអាតុម។

attenuate បន្សោយ
ការបន្ថយអំព្លីទុដ ផ្ទុយគ្នាពីអំព្លីកម្ម។

audio frequency ប្រែកង់សម្លេង
ទាកទងនឹងប្រេកង់ស៊ីប្រហែលពី ១៦ហឺត្ស ទៅ ១៦កីឡូហឺត្ស
ដែលអាចឭបានដោយត្រចៀកមនុស្ស។

audio អូឌីយ៉ូ
សម្លេងដែលអាចឭបានដោយត្រចៀកមនុស្ស។

automatic gain control កើនបញ្ជាស្វ័យប្រវត្ត
បញ្ជាអំព្លីដោយស្វ័យប្រវត្ត។

automatic volume control ទំហំបញ្ជាស្វ័យប្រវត្ត
បញ្ជាទំហំ ឬចំណុះដោយស្វ័យប្រវត្ត។

AVC អេវីស៊ី
ទំហំបញ្ជាស្វ័យប្រវត្ត (automatic volume control)

average value ចំនួនមធ្យម
ចំណុះភ្លើង ឬ ចរន្តដែលមានផ្ទៃនៃចំនួនខាងលើ
ស្មើគ្នានឹងផ្ទៃនៃចំនួនខាងក្រោម។
រលកសញ្ញាស៊ីនុសនៃភ្លើងអេស៊ីមានចំនួន ០.៦៣៧
នៃចំនួនអតិបរមា។

aviation electronics អសន្យាណូអាកាសចរណ៍
អេឡិចទ្រូនិចខាងផ្នែកអាកាសចរណ៍។

avionics អាវីអនិច
អសន្យាណូអាកាសចរណ៍ (aviation electronics)

AWG អេដប្បល់យូហ្ជី
ខ្នាតខ្សែកាបអាមេរិក (american wire gauge)

ដាក់ប្លក នៅប្រព័ន្ធប្លក WordPress.com.